Adoptie
Adoptie of aanneming is een juridische maatregel waarbij een band van vader- of moederschap ontstaat door “aanneming” van een persoon (geadopteerde) door een andere persoon (adoptant). Er wordt dus een fictieve afstammingsband gecreëerd die niet steunt op bloedverwantschap.
De tussenkomst van de dienst burgerlijke stand beperkt zich tot de overschrijving van de beslissing van de rechtbank en de aanpassing van de akten van de burgerlijke stand.
De gevolgen van de gewone adoptie
De band van verwantschap die uit de adoptie ontstaat, strekt zich uit tot de afstammelingen van de geadopteerde.
Het gaat om:
> de naam
> verplichting tot onderhoud
> erfrecht
> huwelijksbeletselen
De adoptant heeft de rechten van het ouderlijk gezag ten aanzien van de geadopteerde. De band met de oorspronkelijke familie wordt niet volledig verbroken. De geadopteerde en zijn afstammelingen behouden bepaalde rechten en plichten in zijn oorspronkelijke familie:
> huwelijksbeletselen
> erfrecht
In bepaalde omstandigheden wordt het mogelijk een gewone adoptie om te zetten in een volle adoptie.
In geval van uitzonderlijke en gewichtige redenen kan een adoptie worden herroepen door de jeugdrechtbank of door de rechtbank van eerste aanleg. Het verzoek tot herroeping van de adoptie kan uitgaan van de adoptant, de adoptanten of van één van hen, van de geadopteerde of van de procureur des Konings. Door herroeping worden alle gevolgen behalve de huwelijksbeletselen ongedaan gemaakt.
De gevolgen van de volle adoptie
> de volle adoptie verleent aan het kind en zijn afstammelingen een staat met dezelfde rechten en verplichtingen, als ware het een kind geboren uit de adoptant of uit de adoptanten
> onder voorbehoud van de huwelijksbeletsels houdt het kind dat ten volle is geadopteerd op tot zijn oorspronkelijke familie te behoren, behalve voor adoptieve kinderen van de echtgeno(o)t(e) of van de persoon met wie hij/zij samenwoont, die blijven tot de familie van de echtgeno(o)t(e) of de persoon met wie hij/zij samenwoont behoren
> de geadopteerde krijgt de naam en de nationaliteit van de adoptant(en)
> de volle adoptie kan niet herroepen worden
Binnenlandse adoptie
Het verzoekschrift tot adoptie moet opgesteld worden door de adoptant(en) of door een advocaat en dient gericht te worden aan de jeugdrechtbank indien de persoon die men wenst te adopteren minder dan 18 jaar oud is. Als de te adopteren persoon ouder is dan 18 jaar, dan richt men het verzoek aan de rechtbank van eerste aanleg.
Na uitspraak van het vonnis en na het verstrijken van de beroepstermijn zendt de griffier van de jeugdrechtbank of van de rechtbank van eerste aanleg het vonnis voor overschrijving in de registers aan de ambtenaar van de burgerlijke stand van de verblijfplaats van de adoptant(en), bij gebrek hiervan aan de ambtenaar van de burgerlijke stand van de verblijfplaats van de geadopteerde, bij gebrek hiervan aan de ambtenaar van de burgerlijke stand te Brussel.
De adoptie heeft gevolgen vanaf de neerlegging van het verzoekschrift (dus met terugwerkende kracht, want eerst dient het vonnis overgeschreven te worden in de registers van de burgerlijke stand). Geen enkele adoptie kan nog tot stand komen zonder voorafgaand contact met de overheid van de Vlaamse gemeenschap. Voor adopties in België zijn de kandidaat-adoptanten verplicht om de voorbereiding te volgen die door de bevoegde Vlaamse gemeenschap wordt verstrekt.
De bevoegde dienst voor het Nederlands taalgebied is Kind en Gezin:
Hallepoortlaan 27
1060 Brussel
T 02 533 14 76 of 02 533 14 77
Fax 02 544 02 90
Mail adoptie@kindengezin.be
Buitenlandse adoptie
Een buitenlandse adoptie moet u in België eerst laten registreren bij de Centrale Federale Autoriteit. Daarna kunt u de adoptiebeslissing op de burgerlijke stand van uw woonplaats laten overschrijven. Zeer belangrijk is dat u ook de geboorteakte van het kind laat overschrijven (zie bij verwante onderwerpen: buitenlandse geboorteakten van Belgen).
Voor de registratie door de Federale Centrale Autoriteit kunt u zich wenden tot:
Federale Overheidsdienst Justitie
Dienst Internationale Adoptie
Waterloolaan 115
1000 Brussel
T 02 542 71 61
Fax 02 542 70 56
Mail adoption.int.adoptie@just.fgov.be